مرحله ساقه دهی در گندم
تاریخچه گندم
گیاه گندم، در ابتدا در جنوب غربی آسیا، فلسطین و سوریه کنونی بوده است. این گیاه از سوریه به مصر و بینالنهرین رفته و سپس به ایران رسیده است. آنگاه در ایران تکامل یافته، به گندمهای زراعی امروزی، که حداقل از تلاقی طبیعی سه نوع گندم وحشی به دست آمده، تبدیل شده است.
گندم از طریق ایران به نقاط مختلف جهان از جمله هندوستان و روسیه و از طریق روسیه به اروپا راه یافته است. در مناطقی از بینالنهرین، گندمهایی یافت شده که قدمت آنها حداقل به 16 هزار سال قبل از میلاد رسیده است.
اهمیت غذایی و اقتصادی گندم
درصد ترکیبات موجود در دانه و کاه گندم نشان میدهد که این محصول مهم ارزش غذایی بسیار زیادی، به خصوص از نظر تأمین انرژی (هیدراتهای کربن) دارد. دانه گندم و به خصوص پوسته آن (سبوس) دارای مقادیر مختلفی از ویتامینها است.
اهمیت اقتصادی گندم با هیچ فرآورده غذایی و صنعتی دیگری قابل مقایسه نیست. تقاضا برای این محصول، همیشه در حال افزایش است.
میبینید که گندم صرف نظر از اهمیت غذایی که دارد، یک عامل اقتصادی بسیار مهم در سطح جهانی است.
خصوصیات گیاهشناسی گندم
گندم گیاهی یکساله، تک لپهای و از خانواده گندمیان است. گندم دارای 2 نوع ریشه اولیه و ثانویه است. ریشههای اولیه از جنین منشأ میگیرند، به 5-6 عدد میرسند و نقش آنها بیشتر در مراحل اولیه رشد گیاه است. ریشههای ثانویه که از طوقه گیاه منشأ میگیرند، طویل، قطور و افشان هستند و نقش اصلی را در زندگی گیاه دارند.
ساقه گندم که اصطلاحاً به آن سو فار میگویند، معمولاً به ارتفاع 70-140 سانتیمتر و گاهی تا بیش از 2 متر میرسد. ساقه بندبند یا گرهگره است. محل بند یا گرهها توپر و بقیه ساقه، توخالی (ماسورهای) میباشد.
برگهای کشیده گندم از دو قسمت پهنک و غلاف تشکیل شده است و در محل اتصال این دو قسمت، اجزایی به نام گوشوارک و زبانک وجود دارد. گلآذین گندم از تعداد متغیری سنبله فرعی یا سنبلچه تشکیل شده است. هر سنبلچه به وسیله اندامی به نام پوشه احاطه شده است.
در هر سنبلچه، تعداد 1-9 گل وجود دارد که به وسیله پوشینه احاطه شدهاند و به طور معمول 2-3 عدد از آنها لقاح مییابند به میوه تبدیل میشوند.
از پوشینه بعضی از انواع گندم زایدهای به نام سیخک یا ریشک خارج میشود. گلها فاقد کاسبرگ و گلبرگاند و دارای سه پرچم و مادگی ساده هستند. میوه در گندم، گندمه نامیده میشود و وزن هزار دانه آن 30-75 گرم است. گندم گیاهی خودگشن و درصد دگرگشنی آن کمتر از 4 درصد است.
عناصر مورد نیاز در مرحله ساقه دهی در گندم
نیتروژن
یکی از مهمترین عنصری که گندم برای رشد ساقه خود به درصد بالایی از آن نیاز دارد، نیتروژن است. استفاده از کودهای حاوی نیتروژن در طول دوره ساقه وری گندم، علاوه بر افزایش رشد بوتهها، باعث تولید ماده خشک میشوند.
پتاسیم
پتاسیم نیز یکی دیگر از عناصری است که نقش مهمی در وزن گیری و استحکام ساقه گندم دارد. با استفاده از کود پتاسیم میتوان نیازهای ضروری گیاه را تامین کرد و افزایش رشد ساقه آن کمک نمود.
فسفر
عنصر فسفر نقش بسزایی در انتقال و ذخیره انرژی گیاه گندم دارد. کود فسفر را بهتر است در زمان کاشت گندم استفاده کرد زیرا با تامین فسفر موردنیاز گندم، علاوه بر رشد سنبله داخل ساقه، استحکام آن نیز افزایش خواهد یافت.
عوامل مؤثر در رشد گندم
کاشت تا برداشت در محصول گندم دارای چندین مرحله است. این مراحل عبارتند از: جوانهزنی، پنجهزنی، ساقه رفتن، سنبله رفتن، گل کردن و رسیدن دانه.
حرارت
حداقل درجه حرارت لازم برای جوانهزنی گندم 3/5-5 و مناسبترین آن 20-25 و حداکثر 35 درجه سانتیگراد میباشد. گندم در مرحله جوانهزنی به حدود 150 درجه-روز حرارت نیاز دارد.
در مرحله پنجه زنی، گیاه در مقاوم ترین حالت خود در برابر سرما قرار دارد و بعد از آن نیاز دمایی آن افزایش می یابد. به حالت کلی دمای حدود 27 درجه سانتیگراد بهترین رشد و نمو و عملکرد را خواهد داشت.
اگر سرد شدن، تدریجی باشد گندم حداکثر تا 35- درجه سانتیگراد را متحمل میشود. دمای زیاد هم برای گندم خوب نیست ولیکن این گیاه حداکثر تا 55 درجه سانتیگراد را تحمل میکند.
گندمهای فصل سرد یا پاییزه، جهت ایجاد و رشد ساقه، احتیاج به گذراندن یک دوره سرما دارند. چنانچه این گونه گندمها در بهار کاشته شوند و سرما به آنها نرسد، علفی میشوند و دانه تولید نمیکنند.
نور
جوانه زدن گندم حساسیتی به نور ندارد و چه در تاریکی و چه در روشنایی گندم به خوبی جوانه میزند. لیکن برای گل رفتن، این گیاه احتیاج به روزهای (نور) طولانی دارد. شدت نور در زودرسی گندم و افزایش عملکرد و بالا رفتن کیفیت آن مؤثر است.
رطوبت
گندم در زمان جوانه زدن باید حداقل 35-40 درصد وزن خود آب دریافت کند تا بتواند وارد فاز جوانه زنی شود.
بعد از جوانه زدن، با توجه به مرحله رشدی، نیاز آبی گندم متفاوت است. بیشترین نیاز آبی گندم در مرحله ساقه دهی در گندم میباشد؛ زیرا در این مرحله سرعت رشد بالا بوده و طرح گل ریخته میشود. اما حساسترین مرحله به کمآبی در گندم مرحله گلدهی است که مصادف با خارج شدن سنبله از برگ پرچم است.
مرحله ساقه روی در گندم
مرحله ساقه دهی در گندم جزء حساسترین مراحل رشدی آن می باشد. ساقه اصلی در این مرحله رشدی گیاه به سرعت رشد نموده و ارتفاع آن افزایش می یابد. در مرحله ساقه دهی بدلیل افزایش نیاز غذایی به عناصر پر مصرف مانند نیتروژن، فسفر ، پتاسیم می توان از بهترین کود ها برای ساقه دهی گندم استفاده نمود.
اهمیت رشد ساقه در گندم
ساقه دهی در گندم یکی از اساسی ترین و مهمترین مراحل در رشد آن می باشد که در نهایت بر عملکرد نهایی تاثیر مستقیم دارد.
این مرحله بعد از مرحله پنجه زنی می باشد. در این مرحله با مصرف بهترین کود در مرحله ساقه دهی در گندم می توان بهترین نتیجه را گرفت که این نتایج شامل، افزایش رقابت بین گیاه اصلی با علف های هرز برای دریافت نور بیشتر ،افزایش فتوسنتز و تولید بوته هایی با ارتفاع مناسب می باشد.
معرفی بهترین کود در مرحله ساقه دهی در گندم
این محصولات علاوه بر پیشگیری از ضعیف شدن ساقه ها و کاهش ورس ،باعث بالا رفتن استحکام ساقه ها و افزایش کیفیت دانه ها می شود. کود برای ساقه دهی گندم دارای دو عنصر اصلی نیتروژن و فسفر بوده باعث بالا رفتن مقاومت گیاه نسبت به عوامل محیطی می شود.
سیل پاور کا،بهترین کود در زمان ساقه دهی در گندم
کود سیل پاور به منظور مقاوم شدن گیاه در برابر حملات قارچی و آفت ها، افزایش مقاومت غلات در برابر بیماری ها و جلوگیری از ورس و خوابیدن محصول (به دلیل وجود سیلیسیم) می شود.
مزایای استفاده ازسیل پاور کا برای ساقه دهی در گندم
- بهبود کیفیت محصول
- افزایش رشد ریشه و گیاه
- کاهش مصرف آب
- بهبود ساختمان سلولی گیاه بدلیل وجود سیلیسیم در ترکیب این کود
- بهبود جذب مواد مغذی
- کاهش مصرف آب و افزایش تولید انرژی
- بهبود نگهداری مواد مغذی
- بهبود مقاومت در برابر تنش های غیر زیستی مانند شوری خاک یا سرما
- افزایش مقاومت به بیماری ها، آفات و انواع تنشهای محیطی در نتیجه مصرف کود سیلیسیم
- افزایش وزن هزار دانه در گیاهان خانواده گرامینه
- کاهش تمایل حشرات مکنده و تریپس بر تغزیه از گیاهان
- سیلیسیم موجود در آن به کاهش ورس در غلات کمک میکند.
کود اپتیما ،بهترین کود در زمان ساقه دهی در گندم
ترکیبی از عناصر ماکرو، منیزیم، عناصر میکرو و عصاره جلبک دریایی است که می تواند برای تقویت گیاه، تحریک رشد، شادابی و سلامت عمومی گیاه استفاده شود.
محلول پاشی این محصول برای کلیه محصولات باغی، زراعی و گلخانه ای قابل استفاده است.
مزایای استفاده از کود اپتیما برای ساقه دهی در گندم
- دارای تمامی عناصر مورد نیاز
- افزایش شادابی و سلامت گیاه در طول فصل رشد
- تغذیه عمومی گیاه در مطلوب ترین حالت ممکن
میزان مصرف بهترین کود در مرحله ساقه دهی در گندم
کود سیل پاور کا بصورت محلول پاشی 2-3 لیتر در هکتار لیتر آب توصیه می شود. همچنین کود کامل اپتیما نیز بصورت محلول پاشی 1 لیتر در هکتار توصیه می شود.
گرد آورنده:کارشناسان مجموعه کشاورزنت

